ρθρα\Ταξιδεοντας
 
Αμαζνιος - Rio de las Amazonas
 


λλο να το φαντζεσαι να το υποθτεις κι λλο να το ακος καθαρ απ το στμα του οδηγο.
«Το νομα του ποταμο δθηκε στα 1542, πενντα χρνια δηλαδ αφ' του πτησαν οι Ευρωπαοι στην πειρ μας, απ τον Ισπαν εξερευνητ Φρανθσκο δε Ορεγινα. Αναπλοντας τον ποταμ, συνντησε αντσταση απ αρκετς αυτχθονες φυλς. Μερικς αποτελονταν αποκλειστικ απ γυνακες πολεμιστς. Θυμθηκε τις μυθολογικς Αμαζνες και επλεξε το νομα Rio de las Amazonas. τσι, στον πληθυντικ και σε θηλυκ γνος. Μη βλπετε τρα που λος ο κσμος τον αναφρει Αμαζνιο. Εξλιξη της γλσσας. Αλθεια, υπρχει λληνας στο γκρουπ;»
Δεν αποκρψαμε την ταυττητ μας. Οτε χαμηλσαμε το βλμμα με μετριοφροσνη, ταν κποιος συνταξιδιτης παρατρησε πως συναντει κτι ελληνικ, που κι αν πει στον κσμο. Απλς, χαμογελσαμε με ικανοποηση κι αφσαμε μετ τη ματι να περιπλανηθε στη μαγευτικ φυσικ ομορφι. Το ελαφρ ταχπλοο βαρκκι, οδηγημνο με μαεστρα απ ναν μελαψ μακρυμλλη, ο οποος διθετε (και επιδεκνυε) την κατλευκη οδοντοστοιχα του, δισχιζε με ορμ την -κατ κυριολεξα- ζογκλα του Αμαζονου.

Συχν ακογεται η κφραση «απεργραπτης ομορφις», ταν θλουμε να ζωγραφσουμε με λγια να μορφο τοπο, αλλ μας εμποδζει χι τσο η λεξιπενα σο αυτ το συναισθηματικ. μποκωμα, καθς ο φυσιολογικς ρυθμς ομιλας δεν κατορθνει να συντονιστε με την ακατσχετη ρο των μηνυμτων που εκπμπονται απ τις αισθσεις. Στο παρελθν, ωθομενος απ την υπερφαλη προπτεια της νετητας, απρριπτα τον ισχυρισμ, με βση το επιχερημα τι «η γλσσα, ως ργανο του σματος και ως μσο επικοινωνας» ακριβς προς τον σκοπ αυτν υπρχει, για να αποτυπνει τις εμπειρες των αισθσεων. Τρα, χοντας ανασκευσει πολλς απ τις νεανικς πεποιθσεις, κατανο την προαναφερθεσα αδυναμα. Η απδειξη εναι τι δυσκολεομαι να περιγρψω τη μαγεα του Αμαζονου.

Τοπο καταπρσινο. Δντρα μικρ και μεγλα, θμνοι ψηλο, βρα. Κλαδι που μπλκονται ανμεσ τους και δνουν την ψευδασθηση τεχους αδιαπραστου. Και κτω, νερ. Πολ, ατελεωτο νερ. Νερ, που η στθμη του ανεβοκατεβανει ανλογα με την εποχ του τους και ετε αποκαλπτει κορμος και ρζες ετε σκεπζει φυλλματα και κορυφς, ανογοντας διδους κλενοντας περσματα για τα πλεομενα. Γιατ δεν εναι μνο το «δικ μας» βαρκκι, το οποο μας μεταφρει βολδα στον ξενοδοχειακ προορισμ. Δεκδες εναι τα σκφη που διαπλουν τα φυσικ κανλια του Αμαζνιου και των παραποτμων του. Μεταφροντας τρφιμα για τους κατοκους, τα παιδι τους στα τοπικ σχολεα, τους διους στις δουλεις τους. Να, χαμηλνει αισθητ η ταχτητ μας και δπλα φανεται να φτωχικ οκημα.
«Θμα ασφλειας,» εξηγε ο οδηγς. «Μπορε κποιος να βρσκεται στο νερ και να κολυμπει. Η προπλα μας αποτελε θανσιμο κνδυνο.»



Η δια προπλα, σκεφτμαστε, που εχε φρακρει λγο πριν, την ρα που εχαμε... κψει δρμο, χωμνοι μσα στην τροπικ βλστηση. Πσω-μπρος, ελιγμο με το πηδλιο, λγη προσπθεια με το κουπ και η πορεα συνεχζεται. Η ταχτητα εναι ττοια που δεν μας επιτρπει να παρατηρσουμε τη βλστηση στις λεπτομρεις της. Μας μνει, μως, αυτ η εντυπωσιακ εικνα του πρσινου και υγρο περγυρου, της πρσινης και υγρς απομνωσης, μακρι απ τον πολιτισμ. Δεδομνου τι, εννοεται, δεν υπρχει σνδεση με τον ξω κσμο: οτε τηλεφωνικ, κινητ ακνητη, οτε, προφανς, ηλεκτρονικ.
Αλλ, αν τα δντρα μς προσφρουν μια ουσιαστικ μονχρωμη, κι ας εναι φθονη, οπτικ ικανοποηση, τα πουλι συναγωνζονται για το ποιο θα μας χαρσει την πλουσιτερη χρωματικ πανδαισα. Με αδιαμφισβτητους πρωταθλητς τους παπαγλους, στα κκκινα, κτρινα, γαλζια, τουρκουζ, λευκ, να λικνζονται σε κλαδι στο δαφος και να αδιαφορον παντελς για τους υπεριπτμενους γπες. Οι τελευταοι, λλωστε, ανταποδδουν την αδιαφορα, αφο επικεντρνονται κατ' εξοχν στα αφρψαρα στα οποα επιτθενται κθετα και αστραπιαα.

Κποια στιγμ, η εξωλμβιος σωπανει και το πλεομενο πλησιζει με μηχαν σβηστ σε μια ξλινη αποβθρα. Πσω της, υψωμνα σε πασσλους, τα δωμτια του ξενοδοχεου, με σκεπς απ φλλα φοινικδεντρων, τοχους καλαμνιους, εππλωση απ μπαμπο. Τρα-τσσερα συμπαθητικ πιθηκκια περιφρονται ανμελα, κνουν γυμναστικς ασκσεις στα στηθαα και πτε-πτε προσπαθον να ρθουν σε αμεστερη επαφ με τους πελτες.
«Μην τα φοβστε, εναι κακα. Αρκε να κλειδνετε τα δωμτια και να μην αφνετε το κλειδ στην πρτα. Μπορε να σας συγυρσουν κανονικτατα και να ψχνεστε στερα,» συμβουλεει νας ευγενστατος Βραζιλινος, που θα γνει ο ξεναγς μας τις επμενες μρες.
Πο θα μας ξεναγσει;
Θα μας πει, πρτα, για περπτημα στη ζογκλα. Να μας δεξει τις τερστιες μυρμηγκοφωλις στους κορμος των δντρων, να διεγερει μια ταραντολα για να βγει απ' την κρυψνα της, να μαζψει υγρ καουτσοκ απ το καουτσουκδεντρο (πηγ πλοτου σε παλιτερους καιρος), να πλξει βεντλιες και. αρχηγικ στμματα φυλρχων απ κλαρι φονικα.
Στην επμενη εκδρομ, θα μας προμηθεσει τα απαρατητα σνεργα ψαρικς για πιρνχας. Πλρης η αποτυχα των πελατν, απλυτη η επιτυχα του ξεναγο και του πλοηγο. Μικρ, μως, τα ψαρκια και ακατλληλα για φαγητ. Τα ξαναρχνουν, λοιπν, στο ποτμι, αφο πντως μας αποδεξουν τη βουλιμα τους, δνοντς τους να κατασπαρξουν μερικς οδοντογλυφδες! Κανες, φυσικ, δεν επιθυμοσε να δοκιμσει με οτιδποτε λλο.
Μια βραδι, μλις εχε πσει το σκοτδι, βλτα με τη βρκα και με φακ, για να εντοπσουμε αλιγτορες, μσω της αντανκλασης του φωτς στις κρες των ματιν τους. Εκολο το εγχερημα του εντοπισμο, το διο εκολος φνηκε και ο τρπος που πιασε ο ξεναγς ναν απ' αυτος, να τον δομε απ κοντ. «Θλετε να τον κρατσετε κι εσες; Προσοχ, μως. Κραττε του το στμα κλειστ και την ουρ ακνητη.» «στο καλτερα!»
γινε κι λλη εξρμηση, απογευματιν, για να γυμναστομε κπως, κωπηλατντας και κολυμπντας στα ζεστ νερ του Αμαζνιου. Κνδυνος πιρνχας στα ανοιχτ και μακρι απ τα δντρα, κανες. Μνο κτι ευλγιστα δελφνια χρεψαν λγο πιο πρα, στους δικος τους ρυθμος. Και ττε,τη γαλνια ατμσφαιρα ρθε να διαλσει μια γρια τροπικ καταιγδα, η οποα μας ανγκασε να ζητσουμε αμσως καταφγιο στο πλησιστερο κατλυμα: ο κνδυνος τρα προερχταν απ τους κεραυνος. βρεξε, βρεξε, βρεξε. Επ ημωρο. Καταρρκτες. Και κατπιν, λιος και πεντακθαρος ουρανς. Εμες, ωστσο, χρειαζμασταν επειγντως στεγν ροχα και σκοπισμα απ την κορυφ μχρι τα νχια.

Ο χρνος στον Αμαζνιο περνει χωρς να τον καταλαβανεις. ρεμα, γλυκ, ανμεσα στους χους και στις μυρουδις της φσης, ειρηνικ. Χωρς ιντερντ. Με ηλεκτρικ ρεμα απ γενντρια που λειτουργε αποκλειστικ τη νχτα για λγους οικολογικς οικονομας. ταν, ββαια, στις μεσημεριανς ρες η ζστη καταστε αφρητη, επιτρπεται κατ' εξαρεση η λειτουργα της, στε να τεθον σε κνηση οι ανεμιστρες. Επαμε, στα τροπικ βρισκμαστε, κοντ στον ισημεριν.
Αλλ' μως, αν στη φυσικ ζογκλα απλς την αισθνεσαι τη ζστη, στη ζογκλα της πιο κοντινς μεγαλοπολης η ζστη σε κατατροπνει. Μανους ονομζεται η πρωτεουσα της βραζιλινικης επαρχας του Αμαζονου και το θερμμετρο αγγζει τους τριντα πντε βαθμος, η δε υγρασα χτυπει κκκινο.
Πς να επισκεφθες τα αξιοθατα; Μνο με κλιματισμ στο φουλ. τσι, αρκεσαι στην αυτοκινητδα που σε φρνει στην παλι πλη, στα πρκα που χουν αντικαταστσει τις φτωχογειτονις του κντρου μια που επκειται η διοργνωση του παγκοσμου κυπλλου ποδοσφαρου του 2014, στην αγορ του λιμανιο. Σε περνει και απ το κτριο της περας, χτισμνο στα τλη του 19ου αινα, με την ελπδα να τραγουδσει στην πρεμιρα του ο εκπληκτικς Καροζο. Δεν τους κανε τη χρη, φοβομενος την ελονοσα που θριζε. Ωστσο, το κτριο μεινε και φιλοξνησε αργτερα σειρ λη καλλιτεχνν. Το εδαμε και στον κινηματογρφο, σ' εκενη την ταινα με το Κλους Κνσκι, το Fitzgaraldo. Το εδαμε και τρα, μικρ αρχιτεκτονικ κομψοτχνημα. Μπορε κποιος να διαφωνσει με τον «τρολο» του ο οποος γυαλζει και λμπει με τα χρματα της Βραζιλας, μα το ελληνικ μτι δεν γνεται να παραβλψει μερικος κονες και να χαριτωμνο ατωμα, μακριν υπενθμιση αρχαου ναο.