ρθρα\Ταξιδεοντας
 

Ινδικς αρχιτεκτονικς ιδιορρυθμες

 

«Εναι μακρι απ την Ελλδα μας η Ινδα με το να δισεκατομμριο διακσιες χιλιδες (και βλε) κατοκους. Ακμη και σμερα, με τις ταχτατες και νετες αεροπορικς διασυνδσεις, χρειζεται αρκετς χρνος σπου να πει κποιος στην πρωτεουσ της και πολ περισστερος για τις πλεις και τα χωρι της περιφρειας.»
«Δηλαδ, τα πργματα σαν απλοστερα για τον Αλξανδρο και τη στρατι του που φτασαν μχρι εκε; Με λογα και με πεζοπορα;»
«Σαφς χι. τσι, μλιστα, φαντζει ασυγκρτως μεγαλτερο εκενο το κατρθωμα. Που χει κιλας αφσει κατλοιπα για να υπερηφανεονται και οι σγχρονοι λληνες.»
«Θα το ρξουμε στα ελληνοκεντρικ τρα;»
«Μα εναι δυνατν να μη συγκινηθες, βλποντας σε μουσεο του Δελχ να κθεμα απ μουσελνα με την επεξγηση τι το εδος αυτ του ανθεκτικο υφσματος, που πρε το νομ του απ την Μοσολη της Μεσοποταμας (στο σημεριν Ιρκ) αναφρεται δη απ τον ικαντατο νααρχο και φλο του Αλεξνδρου, τον και γλαφυρ συγγραφα Ναρχο; Αλλ δεν εναι αυτ το κριο θμα μας. ναυσμα για την επισμανση της απστασης αποτλεσε η γνωριμα με μιαν ιδιατερα απομακρυσμνη πλη (απχει μλις εκατ χιλιμετρα απ το Πακιστν), το Jodhpur.

Ο πληθυσμς της εν λγω πλης εγγζει το ενμισι εκατομμριο. Το εξντα τοις εκατ εναι ινδουιστς και οι υπλοιποι μωαμεθανο, με ελχιστες εξαιρσεις λλων θρησκειν. Ιδρυτς του Jodhpur υπρξε  κποιος Jodha, πολμαρχος της εποχς που δωσε στην πλη το νομ του στα 1459, ξι χρνια μετ την λωση της Κωνσταντινοπολης. Θρυλεται τι την επιλογ για τον ακριβ τπο τη στριξε στη συμβουλ ενς ερημτη. Ανεξρτητα απ τον θρλο, μως, ο τπος παρεχε το στρατηγικ πλεονκτημα της παρξης λφου που, πως υψωνταν μονχος του μσα στην ρημο, προσφερταν για την κατασκευ κστρου απρθητου. Και το κστρο αυτ το οικοδμησε πργματι ο πολμαρχος: περιτειχισμνο σε περμετρο δκα χιλιομτρων, με δετερη και τρτη σειρ εσωτερικν τειχν και με τφρους βαθις, πρσθεσε αμυντικ δναμη στον απκρημνο βρχο και στθηκε εκε, ακομητος και μαζ αποτελεσματικς φλακας.
Ο καιρς περνοσε και οι γενις διαδχονταν η μα την λλη. Κθε νος ρχοντας της περιοχς φρντιζε να χτσει καινοργια πτρυγα και, τσι, εκενο το αρχικ κστρο πρε την τελικ μορφ του που βλπουμε σμερα. Μνος κυραρχος της πλης που εχε πια απλωθε γρω απ τους πρποδς του. σπου ρθε το τλος του 19ου αινα και, στα 1899, πθανε ο μαχαραγις που το κατοικοσε, ο Jaswanth Singh. Η σορς του πρεπε τρα να καε, σμφωνα με τις επιταγς της ινδουιστικς του πστης. Και στην πυρ, τη φορ αυτ σμφωνα με τα θιμα της διας πστης, πρεπε να ριχτε οικειοθελς η χρα του.
«Οικειοθελς, επατε;»
«Μλιστα, σεβαστ μας μαχαραν.»
«Κι αν τυχν μου λεπει αυτ η… οικειοθελς τση, θα με ωθσετε δια της βας;»
«Ποτ, σεβαστ μας μαχαραν.»
«Οπτε αν δεν πσω, θα καταστ σως αποσυνγωγη της κοινωνας;»
«Σε καμα περπτωση, σεβαστ μας μαχαραν.»
«Μα, αφο χουν τσι τα πργματα, γιατ προτιμοσαν οικειοθελς να πεθνουν και δεν διλεγαν τη ζω οι γυνακες των προκατχων του μακαρτη του ντρα μου;»
«Απ αγπη για τον αποβισαντα σζυγο κι αφντη τους. Τι να την κνουν, λλωστε τη ζω; Δεν μποροσαν πλον να παντρευτον οτε να γεονται τις γυναικεες χαρς, σεβαστ μας μαχαραν.»
«Μλιστα.» επε φωναχτ η χρα. Και μσα της: «Απ αγπη για τον αποβισαντα σζυγο κι αφντη τους, ε; Δεν λω, κι εγ τον αγαποσα, αλλ να πεθνω ψητ στα κρβουνα πει πολ, να κοπλα; Κι σο για τις λλες απαγορεσεις, θα δεξει το μλλον.» Και συνχισε με σταθερ φων: «Λοιπν, εγ διαλγω να ζσω για να του χτσω να πανμορφο μαυσωλεο του δυστυχισμνου. Και για να βεβαιωθ πως θα γνει του γοστου μου.»
«πως διατξετε, σεβαστ μας μαχαραν.»
Το επε και το κανε. Και ο σημερινς επισκπτης χει τη δυναττητα να θαυμσει να κομψοτχνημα. Στον λοφσκο απναντι απ το κστρο, εκε ακριβς που μποροσε η χρα να εναι απολτως σγουρη τι η καση θα πραγματοποιηθε δχως τη δικ της συμμετοχ και, παρλληλα, μποροσε να επιβλπει τις εργασες ανγερσης του μαυσωλεου, αντικρζει ο σημερινς επισκπτης δο οικοδομματα, αμφτερα μαρμρινα: να μικρ, εν εδει κενοταφου, εκε που γινε η αποτφρωση και να μεγαλτερο, το καθαυτ μαυσωλεο, το κομψοτχνημα.


που αποδεικνεται τι η τετραπρατη εκενη γυνακα, αφενς γνριζε πς να καλπτει τα ντα της και αφετρου διθετε πολιτικ αισθητριο. Ιδο γιατ. Επαμε στην αρχ τι οι κτοικοι του Jodhpur εναι στην πλειοψηφα τους ινδουιστς, αλλ και τι πολλο ακολουθον τα διδγματα του Μωμεθ, κτι που συνβαινε δη κατ τον 19ο αινα. Κατπιν αυτο, και με σκοπ να μη θιγε καννα τμμα του πληθυσμο, ζτησε η χρα απ τον αρχιτκτονα να συνδυσει στοιχεα τσο απ ινδουιστικ να σο και απ μουσουλμανικ τμενος.
Και το αποτλεσμα; Ο «ινδοσλαμικς» ρυθμς! Με κεντρικ, κωνικ και ανγλυφα σκαλισμνο τρολο, με εππεδες επιφνειες και με νθη λωτο, στε να ικανοποιηθον οι ινδουιστς, αλλ και με τρολους σφαιρικος, με ημικυκλικ τξα και με γεωμετρικ σχματα, στε να μη δυσαρεστηθον οι μουσουλμνοι. να αποτλεσμα συμβιβασμο που, εκτς απ το κοινωνιολογικ μνυμ του υπρ της ανεκτικτητας και εναντον του φανατισμο, φερε στο φως να μαυσωλεο χρμα ιδσθαι, το οποο επξια λαβε το προσωνμιο «Μικρ Taj Mahal”, μια που δεν χει τποτε να ζηλψει απ το ομλογ του στην γκρα.
Τοτο, λοιπν, το στολδι μαζ με το παρακεμενο κστρο αποτελον σμερα τα δυο κτρια που βλπουν απ ψηλ και να γρω τα σπτια της κατοικημνης πλης, με τον χαρακτηριστικ γαλζιο χρωματισμ τους. Το γαλζιο ταν το χρμα που δικαιονταν στο παρελθν να χρησιμοποιον αποκλειστικ οι εκπρσωποι της κστας των Βραχμνων, στο πλασιο της ινδουιστικς κοινωνικς κατταξης. Τρα, με τη δημοκρατικοποηση της Ινδας, η χρση του επιτρπεται απ οποιονδποτε το επιθυμε, με συνπεια να απλνεται στα μτια του τουρστα να θαμα εντυπωσιακ.

«τσι πως φανονται τα σπτια απ εδ επνω, φρνουν κπως σαν κυκλαδτικο νησ. Διαφωνες;»
«Καλ, αν πρπει πντα να βρσκουμε σημεο επαφς και σγκρισης με την Ελλδα, προτιμτερο θα ταν εν προκειμνω να το αναζητσουμε στο κοινωνικ μνυμα ειρηνικς συνπαρξης των θρησκειν.»
«Δεν διαφων ως προς την ουσα, αν και δεν θα λεγα τι οι σημερινο λληνες επιδεικνουν τσεις μισαλλοδοξας. Ας εναι. Θα διαφωνσω, μως, σχετικ με την πρωτοτυπα. Αν δεν κνω λθος, ο ξεναγς επισμανε και στο κστρο διακοσμητικ στοιχεα συνδυαστικ ινδουισμο και μωαμεθανισμο. Και το κστρο προηγθηκε χρονικ του μαυσωλεου, τσι δεν εναι;»
«Σωστ. Πρκειται, ωστσο, για στοιχεα εξωτερικς διακσμησης και χι για ολκληρη την αρχιτεκτονικ σλληψη. Εκε τοποθετ τη διαφορ και για τον λγο αυτν αναφρομαι σε πρωτοτυπα. Αν θελσουμε, πντως, να καταλξουμε σε ουσιαστικ θερηση, δεν χει σημασα ποιος εναι ο νικητς στον… αγνα δρμου. Η πραγματικ νκη ανκει, πρτον, στους εμπνευστς του ινδοσλαμικο ρυθμο και, κατ’ επκταση, στον πληθυσμ που με χαρ τον αποδχθηκε. Συμβινοντας ειρηνικ, ανεξρτητα απ τη θρησκεα που χει καθνας επιλξει.»
«Αλθεια, πσοι εναι σμερα οι μουσουλμνοι στην Ινδα;»
«Με βση την τελευταα απογραφ του 2001, αποτελον το δκα πντε τοις εκατ του συνολικο πληθυσμο: εναι περισστεροι απ εκατν πενντα εκατομμρια και, οπωσδποτε, πιο πολλο απ τον πληθυσμ του Πακιστν στο οποο λοι σχεδν εναι μουσουλμνοι.»
«Τλος πντων, ας ξαναγυρσουμε στο Jodhpur και, γενικτερα, στα φρορια και κστρα του Ρατζαστν. Θα χεις προσξει, ασφαλς, τι η λξη “πλη” στην τοπικ γλσσα λγεται “pol”, τσι δεν εναι;»
«Οπτε, διαπιστνεται επδραση της ελληνικς;»
«Το θεωρες απθανο; Αφο, πως λγαμε προηγουμνως, φτασε μχρι εδ ο Μακεδνας στρατηλτης;»
«Μπορε να εναι κι τσι. Αλλ’ αρκετ με την ετυμολογα. Ας μενουμε στην οπτικ απλαυση. Να, εκε απναντι, το φανταχτερ εκενο κτριο που μοιζει φτιαγμνο απ κοκκινχωμα υπρξε κποτε το παλτι του μαχαραγι της περιοχς. Σμερα, που χουν καταργηθε οι ττλοι και οι εξουσες που πγαζαν απ’ αυτς, χει μετατραπε στο μεγαλτερο μρος του σε ξενοδοχεο ιδιωτικν συμφερντων. να μικρ τμμα του στεγζει να μικρ μουσεο και το υπλοιπο παρχει κατοικα στον τως μαχαραγι και την οικογνει του.»
«Και ο κσμος πς αντιμετωπζει αυτ την ευνοκ, χαριστικ θα λεγα, μεταχεριση;»
«Απ αδιφορα ως θετικ. Εξακολουθον να τον σβονται και να αποδχονται την παρουσα του ανμεσ τους. Παρ την τραγικ φτχεια των πολλν. Εναι, ραγε, θμα ανεκτικτητας φβου; Θμα ιδιοσυγκρασας θρησκεας; Ποιος ξρει.»

 

ΧΧΧΧΧ