ρθρα\Ταξιδεοντας
 
ΡΑΡΟΤΟΝΓΚΑ
 

ΕΙΡΗΝΙΚΟΣ - ΘΡΥΛΟΙ ΚΑΙ ΖΩΗ

«Μθοι απ τον Ειρηνικ, συναφες με τις μυθολογικς μας φαντασισεις και με νησιτικες παραδσεις, με λακς δοξασες μας και με παραδοχς θρησκευτικς...»

σο κι αν οι συγκοινωνες χουν τεχνολογικ εξελιχθε, σο χρονικ εκμηδενισμνες κι αν εναι πια οι αποστσεις, αυτς ο ελχιστος μσα στο σμπαν πλαντης, η γη μας, δεν παει να εναι μεγλος. Δεν παει να φανεται τερστιος στα μτια μας· τα μτια των πνευματικ θαυματουργν μεν, αλλ σωματικ μικροσκοπικν σε σχση με τον κσμο, ανθρπων.
τσι, το κουσμα του ταξιδιο στα νησι Κουκ του Ντιου Ειρηνικο, δηλαδ σε γεωγραφικ σημεο της γινης σφαρας, σχεδν διαμετρικ αντθετο απ την Ελλδα και με δδεκα ρες διαφορ, προξενε απορα, κατπληξη, ακμα και ειρωνικ ερωτματα, σχετικ με τη διανοητικ κατσταση του ταξιδιτη. Απλυτα κατανοητ και εξηγσιμα αυτ.
μως, σα φτσει κποιος εκε πρα, στην κρη του κσμου, διαπιστνει πως, τελικ, «λος ο κσμος, εναι να χωρι», πως λει να ιταλικ γνωμικ. Γιατ, συναντει ανθρπινες αντιδρσεις, γνωρζει συνθειες και ακοει ιστορες, που θυμζουν αντστοιχες ελληνικς. Μπορε το χρμα του δρματος να διαφρει, η γλσσα να ηχε τελεως ξνη, το εππεδο του πολιτισμο και της διαβωσης να εναι δσκολα συγκρσιμα, αλλ τα σημεα επαφς, δεν εναι λγα.
Ας πισουμε δυο θρλους, που διηγονται αυτο οι ειρηνικο νησιτες.

Ο θρλος του Ουριτουα

Κθε λας χει τους ρχοντς του. Και κθε ρχοντας, φρει τον ττλο του. «Ουριτουα», λοιπν, ταν ο ττλος που φερε κποτε ο αρχηγς μιας φυλς στο νησ Ραροτνγκα, το οποο βρσκεται σε απσταση τεσσρων ωρν αεροπορικς διαδρομς, ανατολικ της Νας Ζηλανδας.
Μια φορ κι ναν καιρ, ο Ουριτουα δεν δειχνε διθεση να βρει γυνακα, αν και εχε πια φτσει σε ηλικα γμου. Ανσυχοι οι υπκοο του για την λλειψη διαδχου και την ενδεχμενη διακοπ της κληρονομικς γραμμς, τον παρτρυναν να ξεκινει κθε μρα, πριν απ την ανατολ του λιου για να βρει ταρι. Η παρδοση ταν σαφς: ο ντρας βρσκει την τλεια σζυγο, τη στιγμ που τη λοζει και της δνει την ευλογα της η πρτη ηλιαχτδα.
Πολλς και μορφες κοπλες συνντησε ο Ουριτουα στις πρωινς περιπλανσεις του. Καμι, ωστσο, δεν τον συγκνησε. σπου, μια μρα, βρθηκε στο δρμο του η Πο-Ονα· μια νεριδα που τον εχε δει στο δσος και τον εχε ερωτευτε. Πρε ανθρπινη μορφ, σταρτο δρμα και μαλλι φλογτα, φρεσε λευκ παρε και αχιβαδνιο βραχιλι και του παρουσιστηκε. Τα μτια της, με το απκοσμα φωτειν βλμμα τους, μγεψαν το παλικρι. Φυσικ, την αγπησε και την πρε γυνακα του.
Ζοσε ευτυχισμνος και δε συμμερστηκε την επιφυλακτικ στση των υπολοπων, που αρχικ αποροσαν καθς βλεπαν πσο κλεισμνη στον εαυτ της ταν η γνωστη, πς τα κατφερνε λα μνη και πσο ωριμτερα συμπεριφερταν σε σχση με την ηλικα της.
Υποψιστηκε κτι περεργο, μνο ταν συνειδητοποησε τι η γυνακα του φαινταν εντελς ξεκοραστη κθε βρδυ, παρ την κοπιαστικ ετοιμασα του φαγητο και τι αυτς πεφτε σε βαθ πνο, αμσως μετ τη δση του λιου. Εκενη, περμενε να τελεισει το φαγητ του και δεν τρωγε, μχρι που κλειναν τα βλφαρ του. Αποφσισε, λοιπν, να κρυφτε για να παρακολουθσει τι γινταν κατ τη διρκεια της ημερσιας απουσας του.



Ανβηκε σ' να δντρο και εδε την Πο-Ονα να τεντνει τα χρια της δεξι κι αριστερ, κουνντας τα, σα να προσπαθοσε να φρει κτι κοντ της και τραγουδντας. Πργματι, ζα και φυτ, ρχισαν να αιωρονται στον αρα, την πλησασαν, αυτ γγιξε σα της χρειζονταν για το φαγητ και πρε να το ετοιμζει! Απτομα, μως, σταμτησε και κοταξε προς την κρυψνα του Ουριτουα. Τον εχε δει.
Κατβηκε και στθηκε αμλητος. Η γυνακα, του επε τι πει στην πηγ για νερ και να την περιμνει· μα αυτς την ακολοθησε. Εκενη, βλθηκε να τρχει, καθς δκρυα τρεχαν απ' τα μτια της. σο ταχς κι αν ταν ο ντρας, δεν κατρθωνε να τη φτσει, οτε ν' ανβει τα τραχι βρχια που η Πο-Ονα σκαρφλωνε με ρυθμ υπερκσμιο. Στην κρη του νησιο σταμτησε, με μια κνηση του χεριο τον τρβηξε δπλα της και του χαμογλασε με πκρα.
«Τρα, πρπει να επιστρψω.»
«Ποια εσαι;»
«ρθα για να μενω κοντ σου. Δεν ανκω σ' αυτν τον κσμο. Φεγω, αλλ δε θα πψω να σ' αγαπ. Κι ταν εσαι τοιμος, θα γυρσω.»
Επε και στρφηκε προς τη θλασσα. Μεταμορφθηκε σε καταπρσινη σαρα του δσους, τον κοταξε για τελευταα φορ με τα δια λαμπερ μτια και χθηκε στον ωκεαν. Προς τη μερι της δσης.
Πρασε καιρς, ο Ουριτουα ξαναπαντρετηκε και κανε πολλος απογνους. ταν πθανε, γρος πια, λνε πως εδαν κποιον στην ακτ που του μοιαζε στα νιτα του· πως τον συνντησε μια γυνακα με σταρτο δρμα και μαλλι φλογτα, με λευκ παρε και αχιβαδνιο βραχιλι· και πως οι δυο, χθηκαν αγκαλιασμνοι στον ωκεαν, προς τη μερι της δσης.

Ο μθος του Πακα

Δεν ταν αυτ το πραγματικ νομα του παλικαριο, που ζοσε ευτυχισμνο με την αγαπημνη του γυνακα, ψαρεοντας στα ανοιχτ, πετυχανοντας καλς ψαρις και μοιρζοντας ,τι πιανε με τους λλους συγχωριανος του. Τον φναζαν, μως, τσι, γιατ τρεχε πνω στα κοραλλνια βρχια, πως το καβορι με το διο νομα.
Η γυνακα, φρντιζε την καλβα τους, ετομαζε τα δολματα, τον βοηθοσε να ρξει την πιργα του στη θλασσα και να βγλει απ μσα τα βρδια, το προν της δουλεις του. λο το χωρι το αγαποσε το ζευγρι και λα πγαιναν κατ' ευχν, μχρι μια μρα...
Ο Πακα, βγκε στ' ανοιχτ, ψρεψε ως το απγευμα σε ρεμα νερ, μα ο καιρς εχε τις δικς του παραξενις. Γρισε σε τροπικ καταιγδα, καταρρακτδης βροχ και βουερο νεμοι, κουνοσαν το μικρ πλεομενο σαν καρυδτσουφλο. Η Κα, η γυνακα του, παρακολουθοσε απ την ακτ γεμτη αγωνα, ως του, εδε τον ντρα της να εξαφανζεται.
Δεν εχε φτσει, μως, το τλος του Πακα. Εξαφανστηκε μεν, αλλ χι στο βυθ· τα ρεματα τον παρσυραν σε μακριν, γριο νησ και τον ριξαν ανασθητο στην μμο, σαν «πληγωμνο αετ».
Τον βρκαν οι ιθαγενες, τον πραν για εχθρ και κνησαν να τον αποτελεισουν, σμφωνα με τις ττε συνθεις τους. Ευτυχς, για τον καταδικασμνο, ωστσο, την ρα που το καζνι βραζε και οι πολεμικο χορο εχαν ανψει, ακοστηκε βροντερ η φων του σεβσμιου μγου της φυλς.
«Αφστε τον να ζσει. Εναι το θλημα των θεν μας!»



Βαρι η καρδι των ιθαγενν στο παραπνω κουσμα, μα απαρβατες οι θεκς προσταγς. Λευτρωσαν τον Πακα, τον φρτωσαν στην πιργα του και τον ξνοιξαν στα βαθι.
Πρασαν μρες και μρες. Τα κματα, σπρωξαν τη βρκα στην Ραροτνγκα, απ εκε σε λλο νησ, σε λλο, σε λλο... Κι ταν κπου βρθηκε ξαν ανμεσα σε ειρηνικος ανθρπους, ο ναυαγς, ρζωσε, γινε να μαζ τους, κανε οικογνεια.
Πσω στον τπο του, η πρτη αγαπημνη του, εχε ξεμενει στην ακτ. κλαψε, σπραξε, τον θρνησε πικρ κι σβησε εκε, πιστ στον ντρα που πστευε οριστικ χαμνο.
(Τον ντρα, που, σμφωνα με μιαν λλη εκδοχ του θρλου, σωσε απ την καταιγδα να ψρι, μια φλαινα, που του στειλαν για βοθεια οι θεο, εισακογοντας τις προσευχς του).



Δυο θρλοι, τους οποους διηγονται ακμα και σμερα οι γονες στα παιδι τους, στα νησι Κουκ στον Ειρηνικ. Δυο μθοι, που, αν τους μεταφρει ο αναγνστης στα δικ μας, μοιζουν σα να χουν κοιν σημεα. Εντξει, χι ατφια απαρλλαχτα, αλλ, πντως, συναφ: με μυθολογικς μας φαντασισεις και με νησιτικες παραδσεις, με δοξασες μας λακς και με παραδοχς θρησκευτικς.



Στην λλη μερι της υφηλου, σε γεωγραφικ σημεο της γινης σφαρας, σχεδν διαμετρικ αντθετο απ την Ελλδα και με δδεκα ρες διαφορ, επιβεβαινεται το ιταλικ γνωμικ, γιατ, τελικ, ο κσμος λος, εναι να χωρι...