Αν όλες οι σχετικά μικρές κωμοπόλεις της Ελλάδας είχαν τον τουρισμό που έχει το Καντέρμπουρι, δεν θα υπήρχε κανένας φόβος επιπτώσεων της οικονομικής κρίσης στον τομέα αυτό. Ειδικότερα τις εργάσιμες μέρες, ο κόσμος που κατακλύζει την κεντρική οδό, αλλά και τις παρόδους της, δίνει την εντύπωση παραλιακού θέρετρου κατά τον Αύγουστο.

«Σε τι οφείλεται η εν λόγω κοσμοσυρροή; Στον καθεδρικό ναό και την έδρα του αρχιεπισκόπου της αγγλικανικής εκκλησίας;»
«Όχι μόνο, αν και θα αρκούσαν το αρχιτεκτονικό κάλλος και η ιστορία του ναού -με τραγική κορύφωση τη δολοφονία του Τόμας Μπέκετ στα 1170 μ.Χ. και τη θεατρική της ενσάρκωση από τον Τ. Σ. Έλιοτ, έργο που πρωτοπαίχτηκε στον ίδιο τον ναό. Άλλωστε, η γειτνίαση του Καντέρμπουρι με τη Μάγχη και οι ταχύτατες συγκοινωνιακές συνδέσεις του με την υπόλοιπη Ευρώπη συντελούν στις συχνές επισκέψεις σχολείων για εκπαιδευτικές εκδρομές με θέμα ιστορικό και θρησκευτικό. Αλλά υπάρχουν κι άλλοι λόγοι: οι φυσικές ομορφιές της κομητείας του Κεντ, η όχι μεγάλη απόσταση από το πολύβουο Λονδίνο, η αρκετά συμφέρουσα αγορά της πόλης, το γραφικό μουσείο με την αναπαράσταση των “Θρύλων του Καντέρμπουρι” του Τσώσερ και, επιπλέον, το βιβλιοπωλείο του.»
«Ορίστε;»
«Όπως ακούς. Πρόκειται για το βιβλιοπωλείο Τσώσερ (The Chaucer Bookshop), το οποίο βρίσκεται σε ένα παράδρομο της High Street και ανήκει στον Sir Robert Sherston-Baker.»
«Σερ, είπες; Ιππότης της Αυτής Μεγαλειότητας της βασίλισσας ο κύριος;»
«Όχι, ακριβώς. Κληρονομικό είναι το δικαίωμά του στον τίτλο. Εδώ και εφτά γενιές, η οικογένειά του αποτελεί μέλος της τάξης των “βαρονέτων”. Όχι βαρόνος, προσοχή. Κάτι χαμηλότερο: βαρονέτος.»
«Ξεπεσμένος ευγενής, με άλλα λόγια;»
«Ας μην υπερβάλλουμε. Ο άνθρωπος δεν επαίρεται για την καταγωγή του, προτάσσει δικαιωματικά τον τίτλο του όπως θα πρότασσε το “Δρ.” ένας διδάκτωρ και εργάζεται για να ζήσει. Μάλιστα, εργάζεται με τόση επιτυχία, ώστε η πελατεία του περιλαμβάνει Ολλανδούς, Γερμανούς, Βέλγους, Γάλλους και άλλους βιβλιόφιλους της ευρωπαϊκής ηπείρου, φτάνει δε μέχρι πέρα από τον Ατλαντικό, στις Ηνωμένες Πολιτείες.»
«Γιατί, δεν βρίσκονται εκεί βιβλιοπωλεία άξια του ονόματός τους;»
«Μα αυτό εδώ είναι εξειδικευμένο, υπό την έννοια ότι προσφέρει μόνο μεταχειρισμένα βιβλία.»
«Και έρχονται εδώ για να αγοράσουν από δεύτερο χέρι;»
«Που, όμως, έχει το πλεονέκτημα της μοναδικότητας. Άλλωστε, δεν χρειάζεται να ταξιδέψουν οπωσδήποτε έως το Καντέρμπουρι. Υπάρχει τόπος δικτυακός (www.chaucer-bookshop.co.uk) και οι παραγγελίες μπορούν να πραγματοποιηθούν ηλεκτρονικά. Αλλά, μια που είμαστε κοντά, δεν πάμε να το επισκεφθούμε;»

Το εν λόγω βιβλιοπωλείο βρίσκεται στην Beer Cart Lane, εκεί δηλαδή που πάρκαραν τα καροτσάκια τους με τα βαρέλια της μπίρας οι μεταφορείς της εποχής του Μπέκετ, και καταλαμβάνει δυο ορόφους ενός παλιού κτηρίου. Από την πρώτη ματιά, διαπιστώνει ο επισκέπτης ότι επικρατεί απόλυτη τάξη. Καμία σχέση με παλιατζίδικο. Τα βιβλία τοποθετημένα κατά κατηγορίες, με εμφανείς τις ενδείξεις, χωρίς τη σκόνη που συνήθως κατακάθεται σε τέτοιες περιπτώσεις και προφυλαγμένα -τα ακριβότερα- σε βιβλιοθήκες με γυάλινες προθήκες.
Τόσο ο ιδιοκτήτης, όσο και ο συνεργάτης του, σε υποδέχονται ευγενικά και παρέχουν κάθε δυνατή πληροφορία. Σε ενημερώνουν και σε καθοδηγούν στον χώρο, σε διαφωτίζουν σχετικά με τον τρόπο απόκτησης των βιβλίων τους και με τα κριτήρια ποιότητας που πρέπει αυτά να πληρούν, προκειμένου να ενταχθούν στο «ενεργητικό» του βιβλιοπωλείου, και φυσικά δεν διστάζουν να κακολογήσουν τη σημερινή κατάσταση απομάκρυνσης του μεγάλου κοινού από το παραδοσιακό διάβασμα.
Μαθαίνοντας τον τόπο καταγωγής, σου υποδεικνύουν ό,τι διαθέτουν γύρω από την Ελλάδα και με φανερή υπερηφάνεια επισημαίνουν τα σπάνια -και ακριβότερα- αποκτήματά τους.
Οπότε, ικανοποιείς την περιέργειά σου ακούγοντας πως υπάρχουν προς πώληση, κατά τη στιγμή της επίσκεψής σου, τα εξής:

Μανόλη Ανδρόνικου και Μανόλη Χατζηδάκη, Τα Ελληνικά Μουσεία, Εκδοτική Αθηνών, 1975 (£ 48).
C. Schuchhardt, Schliemann’s Excavations, An Archaeological and Historical Study, Λονδίνο, 1891 (£ 130).
Christopher Wordsworth, Greece: Pictorial, Descriptive and Historical; a History of the Characteristics of Greek Art, Λονδίνο, 1869 (£ 225).

Και, αν οι ψηλές τιμές κινούν τυχόν το ενδιαφέρον σου, ανακαλύπτεις μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

Winston Churchill, My African Journey, Λονδίνο, 1908 (£ 395).
Charles Darwin, The Correspondence of Charles Darwin, τόμοι 12, Cambridge University Press, 1985-2001, (£ 600).
Thomas Moule, England’s Topographer, τόμοι 2, Λονδίνο, 1838-1839, (£ 975).

«Και καλά να δώσει κάποιος κοντά εφτακόσια ευρώ, προκειμένου να  αποκτήσει την αλληλογραφία του Δαρβίνου, φέτος που έχουμε και την επέτειο των διακοσίων ετών από τη γέννησή του. Γιατί, όμως, να πληρώσει για το αφρικανικό ταξίδι του Τσόρτσιλ ή να καταθέσει πάνω από χίλια ευρώ, για να προμηθευτεί χάρτες και τοπογραφικά της Αγγλίας του 19ου αιώνα;»
«Εντάξει, απαιτούνται ειδικές γνώσεις ή και συλλεκτική διάθεση.»
«Πετριά θα το ονόμαζε κανείς, με την οικονομική κρίση που περνάμε.»
«Ας είναι. Το κάθε εμπόρευμα έχει τον αγοραστή του. Ας σκεφτούμε τα ποσά που δαπανώνται στους πλειστηριασμούς έργων τέχνης. Και αυτά τα βιβλία στα έργα τέχνης πρέπει να καταταγούν. Όπως και να έχει το πράγμα, τα παραδείγματα που αναφέρθηκαν είναι ακραία. Το κατάστημα περιέχει αφθονία φτηνών, προσιτών στο κάθε βαλάντιο, βιβλίων σε ποικίλους τομείς: ποίηση, λογοτεχνία, γεωγραφία, φυσικές επιστήμες, ιστορία (κυρίως αυτή), φιλοσοφία. Διαθέτει και χάρτες και γκραβούρες. Και τι ζητάει από τον πελάτη; Ενδιαφέρον και αγάπη για τα παλιά, καλοδιατηρημένα κομμάτια. Ζητάει πολλά;»