¢ρθρα\ΒιβλιοθÞκες και βιβλιοπωλεßα ανÜ τον κüσμο
 
ΕπαρχιακÞ, αλλÜ πλοýσια! (Κüρδοβα)
 

Η Κüρδοβα της Ανδαλουσßας κατατÜσσεται ανÜμεσα στις πüλεις που Ýχουν γßνει τουριστικÜ γνωστÝς απü Ýνα και μüνο μνημεßο: το μουσουλμανικü τÝμενος, το τζαμß της. Μπορεß, βÝβαια, η καθολικÞ εκκλησßα να πασχßζει να το οικειοποιηθεß και, Ýχοντας Þδη απü καιρü εγκαταστÞσει στο κÝντρο του Ýναν χριστιανικü ναü, μπορεß να Ýχει επιβÜλει στα κατατοπιστικÜ φυλλÜδια τον üρο “Catedral” δßπλα στον αρχικü, αυθεντικü üρο “Mezquita”, üμως ολüκληρος ο πληθυσμüς στο «τζαμß» αναφÝρεται üποτε μιλÜει για το εκπληκτικü αυτü αρχιτεκτüνημα.
Προφανþς, το κßνητρο για την πασχαλινÞ επßσκεψη στην Κüρδοβα Þταν ακριβþς η θÝαση του αξιοθαýμαστου αραβουργÞματος. Η βιβλιüφιλη περιÝργεια, ωστüσο, ωθοýσε σε περαιτÝρω αναζÞτηση, κÜτι το οποßο οδÞγησε στο… ξετρýπωμα μιας βιβλιοθÞκης. “Biblioteca Provincial” εßναι το üνομÜ της, αλλÜ μüνο επαρχιακÞ δεν εßναι (οýτε περιφερειακÞ, για να μη χρησιμοποιηθεß η πολιτικÜ αδüκιμη πλÝον λÝξη «επαρχιακÞ»).
Με διακüσιες χιλιÜδες και πÜνω τßτλους γενικÜ στο ενεργητικü της, μεταξý τους δε περισσüτερα απü εκατüν πενÞντα χιλιÜδες βιβλßα και περßπου τρεις χιλιÜδες σπÜνιες εκδüσεις, συναγωνßζεται επÜξια τις ομüλογÝς της των μεγÜλων αστικþν κÝντρων. ΑνοιχτÞ στο αναγνωστικü κοινü επß δωδεκÜωρο τις εργÜσιμες μÝρες, καθþς και το πρωινü του ΣαββÜτου, δανειστικÞ και με ικανü αριθμü Ýργων σε γλþσσες Üλλες απü την ισπανικÞ (ελληνικÜ δεν βρÞκα μεν, αλλÜ διαβÜστε παρακÜτω) και με πλÞρως εκσυγχρονισμÝνο τεχνολογικü εξοπλισμü, καλοδÝχεται τον ενδιαφερüμενο και του παρÝχει αγüγγυστα την ενημÝρωση.


Αφοý, λοιπüν, Ýτσι Ýχουν τα πρÜγματα, τι πιο λογικü απü το να ζητÞσω να δω τις σπÜνιες εκδüσεις; Και, χωρßς να χρειÜζεται κατÜδυση στα υπüγεια üπου φυλÜσσονται, μου δωρßζεται Ýνας τüμος με τßτλο “Catálogo de Incunables e Impresos del Siglo XVI”, τυπωμÝνος στα 1986, που περιÝχει üλα τα πρωτüτυπα κεßμενα τα οποßα διÝθετε μÝχρι τüτε η βιβλιοθÞκη. Και να που με κατακυριεýει το εθνικιστικü μου κι αρχßζω το ψÜξιμο.

-Aristoteles, ΗθικÜ ΝικομÜχεια, (ο τßτλος στα ισπανικÜ αποτελεß προδοσßα του πρωτοτýπου), Lugdunum (εδþ ανατρÝχω στην εγκυκλοπαßδεια, ομολογþ, þστε να αποκρυπτογραφÞσω τη σημερινÞ Λυþν), 1535.
-του ιδßου, Opera Generales, Λυþν, 1549.
-Euclides, Elementa Geometrica, τüμοι XV, Παρßσι, 1566.
-Estrabon, (αχ, αυτÞ η ισπανικÞ αδυναμßα προφορÜς δýο συμφþνων στην αρχÞ της λÝξης), Strabonis Grographicorum Commentaria, Βασιλεßα, 1523.
-HippocratisCoi, (ενδιαφÝρουσα η μεταγλþττιση του ιατροý απü την Κω), Opera, δßτομο, ελληνιστß και λατινιστß, Βενετßα, 1588.
-Platonis, Opera, Παρßσι, 1518.

Αλλ’ ας μη λησμονοýμε την αναγεννησιακÞ δýση και την επιστροφÞ στην αρχαßα γραμματεßα.
-Cesar, Caio Julio, Iulli Caesaris Commentaria, De Bello Gallico, τüμοι VIII, ΑμβÝρσα, 1538.
-Erasmus Desiderius, Opera Omnia,  Βασιλεßα, 1541.
-Petrarca, Francisco, Los remedios contra prospera y adversa fortuna, Βαγιαδολßδ, 1510.

 

Στα ανωτÝρω παλιÜ και σπÜνια Ýργα πρÝπει να προστεθοýν περß τα εßκοσι πÝντε κεßμενα του ΘωμÜ ΑκινÜτη, Üλλα του ΠλουτÜρχου μεταφρασμÝνα στα λατινικÜ Þ στα ισπανικÜ, καθþς και μερικÜ των τριþν Ιεραρχþν: ΜεγÜλου Βασιλεßου, Γρηγορßου Ναζιανζηνοý και ΙωÜννου Χρυσοστüμου. ΠαρατÞρηση μικρÞ: κοινüς παρονομαστÞς των προαναφερθÝντων Ýργων η αναγεννησιακÞς υφÞς, αλλÜ και εκκλησιαστικÞς Ýγκρισης, αποδοχÞ του περιεχομÝνου τους. Εßναι, Üραγε, τυχαßο üτι απουσιÜζουν παντελþς οι τραγωδßες κι οι κωμωδßες; ΜÜλλον üχι. Ιδßως αν ληφθεß υπüψη η οικονομικÞ στÞριξη της βιβλιοθÞκης τüσο απü την πολιτεßα, üσο και απü την εκκλησßα.
«Η εκκλησιαστικÞ επιρροÞ εßναι κατÜ πολý υποδεÝστερη σε σýγκριση με την περßοδο της δικτατορßας του ΦρÜνκο, αλλÜ αναμφισβÞτητα υπÜρχει,» παραδÝχεται με σεμνüτητα ο υπÜλληλος. «¢λλωστε, το κτÞριο στο οποßο στεγαζüμαστε ανÞκει στην επισκοπÞ της Κüρδοβας.»
Η τελευταßα υπογρÜμμιση, επιπλÝον, σχεδüν εμπεριÝχει την απÜντηση στην απορßα που γεννιÝται στον επισκÝπτη κατÜ την εßσοδο στα γραφεßα: εßσοδος μεγαλοπρεπÞς, κλιμακοστÜσιο μαρμÜρινο, πλοýσια διακüσμηση και, ψηλÜ στο βÜθος, μια πýλη δρýινη ερμητικÜ κλειστÞ.
«Πρüκειται για αλληγορßα,» συνεχßζει ο υπÜλληλος χαμηλüφωνα, «μια κßνηση ανηφορικÞ της γνþσης του ανθρþπου προς τον Θεü δια μÝσου της εκκλησßας, αφοý η πýλη οδηγεß απευθεßας στην Ýδρα της επισκοπÞς, εκεß üπου παλιüτερα εßχε την κατοικßα του ο επßσκοπüς μας!»
«Να υποθÝσει κανεßς πως δεν υπÜρχει εκκλησιαστικÞ βιβλιοθÞκη στην Κüρδοβα;»
«Μα τι λÝτε; Και βÝβαια υπÜρχει. ¸χει, μÜλιστα, στη διÜθεσÞ της πολý περισσüτερα κεφÜλαια απü τη δικÞ μας.»


ΠαρÜ την περß του αντιθÝτου επιθυμßα, δεν ακολουθεß κανÝνα σχüλιο με τÜση αντικληρικÞ, γιατß ο υπÜλληλος προθυμοποιεßται υπερÞφανα να δεßξει τα υπüγεια. Εκεß παρακαλεß τους δυο συναδÝλφους του, που γαντοφορεμÝνοι ασχολοýνται με τακτοποßηση πολýτιμων βιβλιακþν κειμηλßων, να κÜνουν Ýνα διÜλειμμα και παßρνει στα χÝρια του τους κυκλικοýς μοχλοýς που κινοýν τα βαριÜ μεταλλικÜ ερμÜρια.
«ΒλÝπετε, πþς τα προσÝχουμε; Αφαιροýμε αργÜ και δεξιοτεχνικÜ τις ετικÝτες καταλογογρÜφησης, þστε να σταματÞσει η φθορÜ του δÝρματος στην ρÜχη των βιβλßων και τοποθετοýμε Üλλες, σαν… κρεμαστÜρια. Δυστυχþς, üμως, η οικονομικÞ κρßση που μαστßζει τη χþρα μας, üπως και τη δικÞ σας, Ýχει επιβÜλει δραστικÝς περικοπÝς στη χρηματοδüτηση της βιβλιοθÞκης. Αν σκεφθεßτε üτι Ýχει προγραμματιστεß και η μεταστÝγασÞ μας, αντιλαμβÜνεστε πüσο δυσχερÝστερα εξελßσσεται η προσπÜθεια που καταβÜλλουμε!»
Η ευγÝνειÜ του δεν επιτρÝπει τη οποιαδÞποτε Ýνσταση σχετικÜ με τις δυνατüτητες της επιχþριας επισκοπÞς να συνδρÜμει το Ýργο της βιβλιοθÞκης και αφÞνει κατÜ μÝρος τις βÝβηλες σκÝψεις αναφορικÜ με τα χρÞματα που δαπανþνται στο πλαßσιο της επιχεßρησης «τÝμενος»: τουριστικÞ αξιοποßηση μεν, αλλÜ παρÜλληλα μετατροπÞ σε καθεδρικü ναü.

 

ΧΧΧΧΧ